Ważne informacje zdrowotne
Artykuł ma wyłącznie informacyjny i edukacyjny charakter. Nie zastępuje badania lekarskiego, diagnozy ani leczenia. W przypadku dolegliwości zdrowotnych skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.
Nagłe skurcze brzucha, nudności i częste wizyty w toalecie potrafią w krótkim czasie utrudnić codzienne funkcjonowanie. Przyczyną może być infekcja, zatrucie pokarmowe, nietolerancja lub stres. Najważniejsze jest uzupełnianie płynów i obserwowanie objawów.
Najczęstsze przyczyny ostrej biegunki
O biegunce mówimy zwykle przy częstym oddawaniu luźnego lub wodnistego stolca. Może być związana z:
- Infekcją wirusową: rotawirusy i norowirusy mogą powodować wodnistą biegunkę, nudności, wymioty i gorączkę.
- Zakażeniem bakteryjnym: niektóre bakterie przenoszone przez skażoną żywność mogą powodować silne skurcze i czasem krew w stolcu.
- Zmianą mikrobioty jelitowej: biegunka może pojawić się podczas lub po antybiotykoterapii.
- Dietą, nietolerancją lub stresem.
Pierwsza pomoc: nawadnianie i dieta
Największym zagrożeniem jest utrata wody i elektrolitów. Pij często małymi łykami; przy większej utracie płynów może pomóc doustny płyn nawadniający z apteki, przygotowany zgodnie z instrukcją. Jeśli wymiotujesz, spróbuj przyjmować małe ilości płynu częściej.
Gdy masz apetyt, wybieraj lekkie potrawy, które tolerujesz, i wracaj stopniowo do zwykłej diety. Nie ma potrzeby głodzenia się. Unikaj alkoholu i potraw, które nasilają objawy.
Leki bez recepty
Niektóre preparaty, takie jak doustne płyny nawadniające lub środki wiążące, mogą być użyteczne. Leki hamujące perystaltykę, na przykład loperamid, nie są odpowiednie dla każdego — unikaj ich przy gorączce lub krwi w stolcu i skonsultuj stosowanie z lekarzem lub farmaceutą. Nie przyjmuj antybiotyku ani leku przeciwbakteryjnego bez zaleceń.
Kiedy pilnie skontaktować się z lekarzem?
Pomoc jest potrzebna przy objawach odwodnienia, takich jak bardzo mała ilość ciemnego moczu, suchość w ustach, zawroty głowy, zapadnięte oczy lub splątanie. Skonsultuj się pilnie również przy krwi w stolcu, silnym bólu brzucha, wysokiej gorączce, uporczywych wymiotach albo biegunce u niemowlęcia, małego dziecka lub seniora.
Jeśli stan szybko się pogarsza, dzwoń pod 112 lub 999. W innych przypadkach skontaktuj się z lekarzem lub placówką nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej. Adresy lekarzy sprawdzisz w katalogu i na mapie MapaLekarzy.pl.
Przy biegunce najważniejsze jest regularne uzupełnianie płynów; gotowy doustny płyn nawadniający z apteki ma dobrany skład elektrolitów. Gdy tolerujesz jedzenie, wybieraj proste, lekkie posiłki, takie jak ryż, gotowana marchew, pieczywo lub banan. Ogranicz alkohol i produkty, które nasilają objawy. Loperamid może być niewskazany przy gorączce, krwi w stolcu lub podejrzeniu zakażenia, dlatego przed użyciem skonsultuj się z farmaceutą lub lekarzem.